CIA’nın açık arşivindeki eski belgeler, ABD’de hava modifikasyonu ve mevsimsel etkiler üzerine çalışmalar yapıldığını gösterdi. Buna karşın belgelerde, “dünyayı hava durumunu değiştirerek kontrol etme” iddiasını doğrulayan net bir ifade bulunmuyor.
CIA belgelerinde hava modifikasyonu ayrıntısı
Gizliliği kaldırılan CIA belgeleri, ABD’de hava modifikasyonu konusunda geçmişte araştırmalar yürütüldüğünü ortaya koydu. CIA arşivinde yer alan “Survey of Weather Modification” başlıklı belgede, bulut fiziği, tohumlama yöntemleri ve sis dağıtma gibi başlıklarda askeri ve sivil kurumların çalışmaları özetleniyor. Benzer şekilde 1965 tarihli başka bir CIA belgesinde de hava modifikasyonu araştırmalarına yönelik federal ilginin arttığı aktarılıyor.
Belgeler “dünyayı kontrol” iddiasını doğrulamıyor
Sosyal medyada ve bazı tabloid yayınlarda dolaşıma giren “ABD hava durumunu değiştirerek dünyayı kontrol etmeye çalıştı” iddiası ise mevcut belge içeriğinin ötesine geçiyor. Erişilebilen CIA arşiv kayıtları, araştırma ve teknik kapasite değerlendirmesi içeriyor; ancak bunlarda küresel ölçekte bir kontrol planını açıkça ortaya koyan doğrulanmış bir ifade görünmüyor.
Tarihte askeri kaygılar da vardı
Öte yandan ABD’nin resmi tarih kayıtlarında, 1960’lar ve 1970’lerde çevresel değişiklik tekniklerinin olası askeri etkilerinin tartışıldığı görülüyor. ABD Dışişleri Bakanlığı Tarih Ofisi’nin yayımladığı belgelerde, savunma çevrelerinin hava, iklim, okyanus ve kara modifikasyon tekniklerinin askeri kullanımını değerlendirdiği yer alıyor. Ancak sonraki süreçte bu alanın düşmanca kullanımını yasaklayan ENMOD Sözleşmesi devreye girdi.